Zijn zonneweides wel zo aantrekkelijk?

Energieopwekking met zonnepanelen op zonneweides klinkt als een mooie duurzame benutting van de braakliggende terreinen. En het levert ook nog geld op. Dubbele winst, die gemeentes en ontwikkelaars met grondpositie goed kunnen gebruiken. Er zijn echter nogal wat knelpunten die dit op het eerste gezicht geweldige plan in een geheel ander licht plaatsen. Laten we de kosten en opbrengsten eens grofweg op een rij zetten.

Kosten

Natuurlijk is daar in eerste instantie de investering in de panelen zelf, inclusief omvormers, draagconstructie en aansluitwerkzaamheden. Om te zorgen dat de zonneweide bij hevige windvlagen niet wegvliegen, zullen zij natuurlijk goed geballast of verankerd moeten zijn. Tot zover niets nieuws.

Maar dan komen de grote verschillen met de ‘gewone’ dakgebonden systemen. De kosten voor verharding van het terrein, het voorkomen van overwoekering en het opvangen van (grond) zettingsverschillen zijn fors. De kosten voor maatregelen tegen diefstal en vandalisme zijn daarboven een must om een dergelijk plan een lang leven te geven: een deugdelijk hekwerk, camera’s en opvolging. Op hoge daken zijn deze risico’s meestal vanzelf een stuk kleiner.

Dan is er de vraag hoe de installatie wordt aangesloten. Bij dakgebonden zonne-energie geldt dat de gebouwen al een elektrische aansluiting hebben. In eerste instantie kan de opgewekte elektriciteit in het gebouw zelf worden geleverd. Daarboven kan, mits de vermogens zijn afgestemd, energie worden terug geleverd aan het net.

Bij een braakliggend terrein moet een aparte elektrische aansluiting gemaakt worden. En als het vermogen zo groot is als sommige initiatiefnemers zouden willen, kan de opgewekte elektriciteit niet eens direct in het laagspanningnet worden ingevoerd. Hiervoor zijn transformatoren, een schakelstation en meters kabeltracé nodig. Dit vergt een aanzienlijke extra investering en extra (net) capaciteitsbeslag.

Terugverdientijd

De businesscase vergt een korte terugverdientijd, lange termijn beschikbaarheid van het terrein is vaak onzeker. Maar wat zijn dan die opbrengsten? Ten eerste natuurlijk de opbrengst van de oogst zelf: de verkoop van de opgewekte elektriciteit. Gezien de lage terugleververgoeding word je niet echt rijk. Regelmatig moet ook huur of pacht voor het terrein betaald worden. Dan stijgen de exploitatiekosten vanzelf. En zal de huurder van het terrein wel garanties voor een veel langere gebruiksduur verlangen. Jammer, als bedacht wordt dat dit ook een leuke locatie is voor woningbouw, land- en tuinbouw of andere bestemming. Compensatie van de gebruiker en ontmanteling van de installatie is dan noodzakelijk. Vanwege de snelle ontwikkelingen in de zonnepanelenmarkt zullen deze ‘tweedehands’ panelen inmiddels te duur zijn om de resterende levensduur nog elders te plaatsen en worden zij afgedankt. Hoezo duurzaam?

Niet doen dan die zonneweide? Mwaaaah… Kies dan alleen locaties die werkelijk niet bestemd kunnen worden voor andere doeleinden.

Als je duurzaamheid wil uitdragen, benut dan eerst de vele geschikte, maar nu ongebruikte, dakvlakken, vooral boven op bedrijvenpanden! Als je bereid bent geld aan dure zonneweides te spenderen, denk dan goed na. Je zou hetzelfde geld veel beter en efficiënter kunnen gebruiken door zonnepanelen op daken te stimuleren. Nog dichter bij de zon ook!

Lucia Kleinegris

Een gedachte over “Zijn zonneweides wel zo aantrekkelijk?

  1. Jan Snelders

    Goedemorgen,
    Met complimenten voor de nieuwsbrief, ook een kritische noot over het artikel aangaande zonneweides. In algemeenheden wordt iets geschreven over zonneweiden en de kostenefficiency er van. Ik vind het te ongenuanceerd om te stellen dat je “beter” daken kunt volleggen, dan naar braakliggende terreinen te kijken. Vorig jaar een zonneweide ontwikkeld en gerealiseerd van 5 ha (50% SDE, 50% PCR) waarbij juist super efficiënt omgegaan is met allerlei vraagstukken, waaronder netwerkaansluiting. Mooi ingepast plan, tevreden omgeving, betrokken gemeente, belastingdienst werkte goed mee als ook het netwerkbedrijf. En ook nog eens een mooi rendement, met terugvloeiende middelen in een lokaal fonds.
    En inderdaad opletten dat PV-panelen niet het nieuwe asbest wordt. Echter voor nu hebben we niet veel anders, naast wind dan. Tenslotte zal de keuze voor de komende vijftien jaar niet zijn of daken of grondgebonden, maar eerder en en….

    Reageren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *